یکی از روشهای کارآمد و پرکاربرد در اجرای سقف، استفاده از تیرچه پیشتنیده است که به خاطر مقاومت بالا، کاهش مصرف بتن و افزایش سرعت اجرای پروژه، توجه بسیاری از مهندسان و پیمانکاران را به خود جلب کرده است. اما این نوع تیرچه چگونه اجرا میشود؟ برای رسیدن به جواب این سوال، در این مطلب از آرکان همراه ما باشید تا به بررسی نحوه اجرای تیرچه پیش تنیده و نکات مربوط به آن بپردازیم.
برای استعلام قيمت و خرید تیرچه پیش تنيده و مشاوره تخصصی، میتوانید با تیم فروش مجتمع مهندس رضاپور (آرکان) تماس بگیرید.
تیرچه پیش تنیده چیست؟
تیرچه پیشتنیده، مقطعی بتنی به شکل «T معکوس» است که از ترکیب ۳ تا ۷ رشته سیم فولادی مخصوص پیشتنیدگی (PC wire) با مقاومت کششی ۱۸۵۰ مگاپاسکال و بتن با حداقل رده مقاومتی C35 تولید میشود. این نوع تیرچه، از مقاومت و استحکام بالایی برخوردار است و در ساخت سقفهای بتنی مورد استفاده قرار میگیرد.
پیش از این در یک محتوای مجزا تحت عنوان «تیرچه پیش تنیده چیست» تیرچه پیش تنیده، کاربردها، مشخصات و مزایا و معایب آن را بررسی کردهایم. برای دریافت جزئیات بیشتر میتوانید به این محتوا مراجعه کنید.
نحوه اجرای تیرچه پیش تنیده در سازه با اسکلت بتنی
همانطور که در ابتدا هم گفتیم از تیرچه پیش تنیده در ساخت سقفهای بتنی استفاده میشود. نحوه اجرای سقف تیرچه پیش تنیده، مشابه با روش اجرای تیرچه خرپایی در سازههای بتنی است و طبق مراحل زیر انجام میشود.
مرحله اول: انتقال تیرچه پیش تنیده روی سقف
از آن جایی که وزن هر متر طول تیرچه پیش تنیده بالا است، باید از جرثقیل برای انتقال تیرچه روی سقف، استفاده شود. با توجه به شرایط اجرایی پروژه، تیرچهها را میشود بهصورت تکی یا دستهای منتقل کرد. در صورت انتقال دستهای تیرچهها، باید از ۲ عدد منشور ساخته شده از آرماتور استفاده شود تا تیرچههای ابتدایی و انتهایی روی همدیگر نلغزند و تیرچهها به همان شکل اولیه و منظم، از همدیگر باز شوند.
مرحله دوم: نصب تیرچههای پیش تنیده روی تکیهگاه
پس از انتقال تیرچهها روی سقف، تیرچههای پیش تنیده باید روی یک تکیهگاه بتنی (دیوارهای باربر یا تیر اصلی) قرار بگیرند. سپس هر کدام از تیرچهها باید از هر دو سر خود به اندازهی حداقل ۱۵ سانتیمتر، وارد سطح بتنی شود تا انتقال نیرو بهدرستی انجام شود.
بین تیرچهها نیز باید یک فاصله حدودا بین ۵۰ تا ۷۰ سانتیمتر برقرار شود، که بهطور معمول این فاصله مطابق با نقشههای اجرایی تنظیم میشود.
مرحله سوم: پر کردن فضای بین تیرچهها
در مرحلهی دوم، در فواصل بین تیرچههای پیش تنیده نصبشده، بلوکهای پرکننده یونولیتی یا بتنی قرار داده میشوند تا قالب موقتی برای بتنریزی فراهم شود.
مرحله چهارم: آرماتوربندی
پس از قرارگیری تیرچهها و بلوکها، از آرماتور ادکا و سپس میلگردهای حرارتی برای پوشش سطح سقف استفاده میشود.
میلگردهای حرارتی برای جلوگیری از ترکخوردگی ناشی از تغییرات دما، در دو جهت (طولی و عرضی) روی سقف نصب میشوند. آرماتور ادکا یا ممان منفی هم در نواحی خاص (مانند روی تیرهای اصلی)، قرار داده میشوند تا مقاومت خمشی سقف را افزایش دهد.
مرحله پنجم: بتن ریزی تیرچه پیش تنیده
در آخرین مرحله، بتن روی آرماتورها ریخته و بهطور یکنواخت روی سطح پخش میشود. در نهایت نیز با استفاده از یک ویبراتور، هوای اضافی داخل بتن، خارج میشود.
همچنین، از قبل باید زیر سقف قالب و جک قرار داده شود تا هم بتن را همسطح کند و هم اینکه کارگران بتوانند با ایمنی کامل، روی سقف راه بروند.
نکات اجراي سقف تیرچه پیش تنیده
انواع بلوک مورد استفاده در تیرچه پیش تنیده
تیرچههای پیشتنیده با انواع مختلف بلوکهای سقفی نظیر یونولیت، سفال، بلوک سیمانی و یونولس سازگاری دارند.
آرماتور ممان منفی در اجرای تیرچه پیش تنیده
روش اجرای میلگرد ممان منفی در تمامی تیرچهها یکسان است. در تیرچههای پیشتنیده، این میلگرد به طول یک پنجم طول دهانه آزاد اجرا میشود. به عنوان مثال، در دهانهای به طول ۵ متر، طول میلگرد ممان منفی یک متر خواهد بود.
البته در صورتی که تیرچه بهصورت دوسر مفصل محاسبه شود، نیازی به استفاده از آرماتور ممان منفی نیست.
میلگرد ادکا در اجرای تیرچه پیش تنیده
استفاده از میلگرد ادکا نیز در این حالت ضروری نیست؛ اما از آنجاییکه احتمال پایین بودن کیفیت بتن درجا وجود دارد و ممکن است خطرساز شود، بهتر است که از میلگرد ادکا استفاده شود.
نحوه اجرای تیرچه پیش تنیده در سازه با اسکلت فلزی
از تیرچه پیش تنیده در سازههای اسکلت فلزی نیز بهمنظور کاهش وزن سقف، افزایش دهانههای قابل پوشش، بالا بردن سرعت اجرای پروژه و کاهش هزینهها استفاده میشود.
نحوه اجرای تیرچه پیش تنیده در سازههای با اسکلت فلزی نیز به این شکل است که ابتدا یک پلیت فلزی به ابعاد ۱۰*۱۰*۱ سانتیمتر روی بال پایینی تیرآهن در محل نشیمن هر تیرچه جوش داده میشود. سپس، فضای بین آنها با یونولیت پر میشود.
نکتهی مهم در مورد اجرای تیرچه پیش تنیده در سازه فلزی این است که در ابتدا و انتهای هر تیرچه، باید به اندازهی ۱۰ سانتیمتر، فضای خالی برای پوشش بتن در نظر گرفته شود. همچنین بهمنظور جلوگیری از هدر رفتن بتن، از قالب و جک در زیر این قسمتها استفاده میشود.
برآورد هزینه اجرای سقف تیرچه پیش تنیده
هنگام برآورد هزینههای اجرای تیرچه پیشتنیده، باید به عوامل متعددی توجه کرد. از جمله:
- هزینهی حملونقل: این هزینه شامل انتقال تیرچهها از کارخانه تولیدکننده به محل اجرای پروژه میشود. مواردی همچون، میزان مسافت، مجموع وزن بار و نوع وسیله نقلیه در تعیین این هزینه تاثیرگذارند.
- هزینههای نصب: این بخش شامل دستمزد مجریان پروژه (کارگران، مهندسان و ناظران)، هزینه استفاده از ماشینآلات مورد نیاز، مانند جرثقیل و هزینههای مربوط به قالببندی و نصب تکیه گاه های موقت میشود.
- هزینههای اداری: این بخش نیز شامل هزینههای مربوط به مدیریت پروژه، نظارت بر اجرا و سایر هزینههای اداری مرتبط با اجرای تیرچه پیشتنیده است.
آییننامههای مرتبط با اجرای تیرچه پیشتنیده
جهت اجرای صحیح تیرچه پیش تنیده لازم است که ضوابط و استانداردهای درج شده در آییننامههای معتبر داخلی و خارجی را رعایت کنید. برخی از مهمترین آییننامههایی که در اجرای این نوع تیرچه مورد استفاده قرار میگیرند عبارتاند از:
- الحاقیه آییننامه آبا (نشریه ۲۵۰): این نشریه به محاسبات تیرچههای پیشتنیده، افتهای کوتاهمدت و بلندمدت پیشتنیدگی، روشهای پیشتنیدگی و مسائل مربوط به مقاومت و استحکام این تیرچهها میپردازد.
- الحاقیه آییننامه آبا (نشریه ۳۸۸): این نشریه به اصول طراحی تیرچه پیشتنیده و ضوابط مرتبط با آن میپردازد.
- نشریه ۸۲: این نشریه به اجرای سقفهای تیرچه و بلوک، مشخصات هندسی و مکانیکی تیرچهها و روشهای آزمایش آنها میپردازد.
- نشریه ۵۴۳: این نشریه بهعنوان یک راهنمای جامع، دستورالعملهای بسیار کاربردی را در مورد طراحی و اجرای سقفهای تیرچه و بلوک، ارائه میدهد.
- آییننامه ACI 318 موسسه بتن آمریکا: این آییننامه شامل ضوابط مربوط به طراحی، بارگذاری، پیشتنیدگی و کنترل کیفیت سازههای بتنی است.
جمعبندی
تیرچههای پیشتنیده توانستهاند مزایای چشمگیری از جمله افزایش مقاومت، کاهش وزن سازه و سرعت در اجرا را به همراه داشته باشند. اما برای اجرای تیرچه پیش تنیده در سازههای بتنی و فلزی لازم است که یک سری اصول خاص، رعایت شود تا نتیجهای ایمن و مستحکم حاصل شود.
در این محتوا سعی کردیم تمام نکات لازم در این زمینه را در اختیارتان قرار دهیم. امیدواریم که این اطلاعات برایتان مفید بوده باشند.
برای استعلام قيمت و خرید تیرچه پیش تنيده و مشاوره تخصصی، میتوانید با تیم فروش مجتمع مهندس رضاپور (آرکان) تماس بگیرید.
بدون نظر